Kazakistan’da Nazarbayev Bağlantılarını Yok Etme Çabaları

Kazakistan’ın büyük kentlerinde tam huzurun sağlanmasının ardından Kazakistan cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev iktidarı tam olarak ele geçirme ve tasfiye girişimlerini yoğunlaştırdı.
Bu bağlamda Kazakistan Cumhurbaşkanı, ülkedeki durumu tam anlamıyla kontrol altına almaya çalışırken, Kazakistan’ın eski Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev’e tanınan tüm ayrıcalıkları kademeli olarak kaldırmak için ciddi çabalara başlamıştır. Bu bağlamda önümüzdeki günlerde Kazakistan’ın başkentinin adının “Nursultan”dan eski adına veya yeni adına değiştirilmesi bekleniyor. Sonuçta 2022 yılının ilk ayında Kazakistan’da yaşanan olaylardan ve kaoslardan sonra, bu ülkede Nazarbayev ailesinin lehine olan durumun değişmekte olduğu sonucuna varılabilir. Bu hedefe ulaşmak için Kasım Cömert Tokayev taleplerini gerçekleştirmek için önemli kaldıraçlardan yararlanmaya çalıştı.
Kazakistan halkı da dahil olmak üzere tüm ulusların zayıf noktası olarak kabul edilebilecek etkili kaldıraçlardan biri, Nazarbayev ailesinin mal varlığının ifşa edilmesi ve bu geniş ülkenin insanlarının yoksulluğu ile karşılaştırılmasıdır. Tokayev geçen hafta yaptığı konuşmada, ülke çapındaki geniş çaplı protesto gösterilerinin ana nedeninin ülkedeki kabul edilemez gelir farkı olduğunu, ülkesindeki bu yöndeki gösterilerin ana nedeninin bu yönde olduğunu söyledi ve insanların yararına reform ihtiyacının altını çizdi.
Kasım Cömert Tokayev’e göre, Kazakistan’daki Ocak ayı başlarında meydana gelen olaylar, yıllar içinde biriken sorunları ortaya çıkardı. Kazakistan’da zengin ve fakir arasındaki ciddi sınıf farkı kabul edilemez bir düzeye ulaştığını belirtti.
Kasım Cömert Tokayev “Gelirdeki bu tür büyük eşitsizlik ve ciddi sınıf bölünmeleri ve ayrımları, yakılmış bir barut ve ateş görevi yapmaktaydı. Bunun arkasında duran teröristler ve komplocular tarafından istismar edilen fırsat sağlamıştı. ” dedi.
Aslında Kazakistan Cumhurbaşkanı, bir yandan da yabancı hükümetlerin ülkede istikrarsızlık yaratmadaki rolünü yineledi. Bu konuda Kazakistan’daki son gelişmeler konusunda Türkiyeli uzman Hakan Güneş şunları söyledi: “ABD ve Batılı ülkeler, Kazakistan’ın iç gelişmelerini suistimal ederek Rusya’yı zayıf göstermeye çalışıyorlar.”
Bu acı gerçek, Amerika Birleşik Devletleri liderliğindeki Batılı hükümetlerin hedeflerine ulaşmasında başarısız kaldığını bu oyunu şimdilik bölgedeki rakip hükümetlerin, özellikle de Rusya’nın çıkarları karşısında kaybettiğini gösteriyor. Resmi Kazak devlet kurumlarına göre, ülkedeki ortalama gelir ayda bin 300 dolardır. Bu rakam Orta Asya cumhuriyetleri arasında en yüksek olmasına rağmen, Kazakistan halkını yoksulluktan ve rahat bir yaşamdan kurtarmaya çalışmaktan çok uzak. Her halükarda, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev şunları da sözlerine eklemesi dikkat çekmektedir: “Şimdilik tam güvenlik ülkeye geri döndü. Ancak güvenlik görevlileri, herhangi bir güvensizlik yaşanmaması için gerekli tüm önlemleri almıştır.”
Kazakistan Senatosu, Kazakistan Cumhurbaşkanı’nın açıklamalarının ardından Nursultan Nazarbayev’in ömür boyu Güvenlik Konseyi ve Halk Meclisi başkanlığı kararını iptal etti.
Kazakistan Senatosu Milletvekili Lezzet Süleyman şunları söyledi: “Senatörler, Kazakistan Güvenlik Konseyi ve Halk Meclisi’nin resmi olarak cumhurbaşkanı tarafından yönetilmesini gerektiren yasa değişikliklerini desteklediler.”
Daha önce Kazakistan’ın ilk cumhurbaşkanı ve halkının lideri olan Nursultan Nazarbayev, ömür boyu Kazakistan Güvenlik Konseyi ve Halk Meclisi başkanlığına atanmıştı. Nazarbayev’in ailesi de Kazakistan’da kilit görevlerde yer almıştı. Sonuçta Kazakistan’ın en büyük 20 şehrinde yaşanan huzursuzluktan sonra Nazarbayev ailesinin durumu değişmektedir.
