ABD yetkililerinin tüm çabalarına rağmen Çin ve Hindistan’ın İran’dan petrol alımlarının devam edeceği bildirildi.
ABD Hazine Bakanı Timothy Geithner’in Çin ziyaretinin ardından, tarafların küresel ekonomik durumun düzelmesi için işbirliği hususunda mutabık kalırken, İran’a yaptırımlar konusunda anlaşmazlığın henüz çözülmediği ifade ediliyor.
Çin basının yer alan yorumlarda Çin ile ABD’nin İran’a petrol yaptırımları hususunda mutabık kalmadığı değerlendirmeleri yapılırken, Çin bu konuda net bir şekilde tavrını ortaya koymuş ve ABD tarafından tek taraflı olarak öne sürülen bu yaptırımların “mantıklı” olmadığı görüşünü dile getirmişti.
Çin Dışişleri bakan Yardımcısı Cay Cün bu konuda İran’ın Çin için büyük bir petrol tedarikçisi olduğunu söylemiş ve Çin’in bu durumdan kaynaklı petrol ithalatında bir sorun yaşamayacağını ümit ettiğini kaydetmişti.
Çin’in ekonomik gelişimine paralel olarak ciddi bir enerji ihtiyacı bulunuyor ve bu konuya vurgu yapan Cay, “(Petrole) ülkenin kalkınması için ihtiyacı olduğu” değerlendirmesini yapmıştı.
Geithner, Şi ile yaptığı toplantıda Çin tarafına dünyada ekonomik büyüme, finansal istikrar ve silahsızlanma gibi konularda Çin ile güçlü bir işbirliği ilişkisi gördüklerini ve bu konuda ilişkileri bina etmek istediklerini ifade etmişti.
Pekin’de bulunan Cia Cinjing adlı bir ekonomist Global Times gazetesine yaptığı açıklamada, Çin-ABD ekonomik ilişkilerinde temel konularda bir değişimin olmadığını, ancak tarafların son dönemde karşı karşıya kaldığı İran’a yaptırımlar gibi yeni hususlara atıfta bulunarak ve benzeri durumlardaki yeni konularda karşılıklı görüşmeler yapması gerektiğinin altını çizdi.
Aynı gazeteye konuşan Han Şiaoping adlı başka bir uzman da Çin’in İran petrollerinin yüzde 20-22’sini aldığını belirterek, İran’da yaşanacak bir sorununun petrol ticaretini etkilemesi durumunda Çin’in alternatifler araması için hızlı hareket etmesi gerektiğinin altını çizdi.
Diğer taraftan adının açıklanmasını istemeyen Hintli bakan Reuters’e verdiği demeçte, ”ABD için niçin hakkımızdan feragat edelim. İran ile daha önce iş yaptık ve iş yapmaya devam edeceğiz” dedi.
Merkez bankası ve Maliye Bakanlığından görevlilerin aralarında bulunduğu hükümet yetkililerinin, ABD’nin finansal önlemleri gözönüne alındığında İran’dan aldıkları petrolün parasını ödemenin yollarını bulmak için gelecek hafta İran’ı ziyaret edeceğini kaydeden bakan, ”Bu teknik bir konu, ancak yetkililerin çözüm ve ödeme mekanizması seçeneği bulacağından eminim” ifadesini kullandı.
Hindistan petrol ihtiyacının yüzde 12’sini İran’dan karşılıyor.
