İran İslam cumhuriyeti dışişleri bakanı Muhammed Cevad Zarif, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Federica Mogherini’ye yazdığı mektubunda, Amerika yönetiminin “kapsamlı ortak eylem planı- nükleer Bercam anlaşması”ın ihlal teşebbüsünün engellenmesini istedi.
Zarif Bercam gözlem komitesinin koordinatörü Mogherini’yi Amerika ihlallerini görüşmek amacıyla Komitenin acil toplanma çağrısında bulundu. Amerika kongresi nükleer anlaşmaya aykırı olarak İran İslam cumhuriyetine karşı tek yanlı yaptırım kararı süresini 10 yıl daha uzattı. İran dış işleri bakanı, Amerika’nın bu kararının Nükleer anlaşmaya aykırı olduğunu, Amerika’nın imzaladığı taahhütleri ayaklar altına aldığını, nükleer anlaşmayı imzalayan diğer taraf ülke ve kuruluşların bu konuda önlem alması gerektiğini belirtti.
“kapsamlı nükleer ortak eylem planı anlaşması- Bercam”; Amerika, Çin, Rusya, Fransa, İngiltere, Almanya ve İran tarafından imzalanan çok uluslu ve uluslararası hukuki bir anlaşmadır. İran İslam cumhuriyeti bu anlaşmadan doğan bütün yükümlülüklerini yerine getirmiştir. Anlaşmaya göre, BM güvenlik konseyinin İran’a karşı bütün yaptırımları kaldırılırken, İran barışçı nükleer faaliyetlerini ve uranyumu zenginleştirme hakkını garanti etti. Yine anlaşma uyarınca diğer Batılı ülkeler de yaptırımları kaldırılmalıdır. Bu yüzden AB de anlaşma ardından İran’a karşı yaptırım kararlarını kaldırdı. Ancak Amerika kongresinin İran’a karşı yaptırım kararı süresini uzatması, AB ülkelerini endişelendirmektedir. Amerika kongresi bu kararıyla nükleer anlaşmayı bozmaya yahut uygulanmasını baltalamaya çalışıyor. Amerika Başkanı Baracak Obama, Kongrenin yaptırım kararını imzalamadı, ancak bu pasif tutumu bile işe yaramamaktadır. Amerika’nın aşırı sağcı yeni cumhurbaşkanı ve militarist bakanlar kurulunun Ocak ayında resmen yönetimi ele geçirmesinden sonra, Nükleer anlaşma hakkında nasıl bir tutum izleyeceği de bilinmiyor. Nükleer anlaşma, Uluslararası Atom enerjisi Ajansının denetiminde teknik açıdan uygulanmaktadır.
İslami İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani Pazar günü Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı-UAEA genel Müdürü Yukiyo Amano’yu kabulünde, İran’ın UAEA ile daima yapıcı ve teknik işbirliğini sürdürme ve geliştirme kararında olduğunu, uluslararası hukuk çerçevesinde ve UAEA ilkeleri temelinde bilimsel ve teknolojik işbirliğini geliştirmeye çalıştığını belirtti. Ruhani, İran’ın asla tek taraflı olarak Nükleer anlaşmayı ihlal etmeyeceğini, diğer tarafların da bu anlaşmayı ihlal etmekten kaçınmaları gerektiğini vurguladı. Amerika kongresinin yaptırım kararı süresini uzatmasının Nükleer anlaşma ihlali olduğunu belirten Ruahni, bu kararını sürdürmesi halinde Amerika’nın uluslararası alanda büyük bir itibar kaybedeceğini kaydetti.
