İran İslam cumhuriyeti, güven oluşturma hedefi ile nükleer müzakere masasına oturdu, bu ise İran’ın Bercam nükleer anlaşması çerçevesindeki siyasetidir. Fakat Amerika ahde vefasızlık ve Bercam’ı ihlal ederek, İran’ın barışçıl nükleer faaliyetlerini engellemeye çalışıyor.
Tahran önceliği Bercam’ı korumaktır, fakat bu öncelik her ne pahasına olursa olsun şartına bağlı değil. Zira Tahran bu anlaşmayı kendi milli, bölgesel ve uluslararası çıkarları ve NPT anlaşması çerçevesinde tanıyor.
Bilindiği üzere İran İslam cumhuriyeti, BMGK daimi üyeleri olan İngiltere, Fransa, Rusya, Çin ve Amerika ile Almanya’dan oluşan 5+1 grubu ile 14 temmuz 2015 tarihinde kapsamlı ortak eylem planı Bercam nükleer anlaşmasını imzaladı. Anlaşma 16 ocak 2016 tarihinde yürürlüğe girdi.
Bercam nükleer anlaşmanın imzalanması ardından, güven ortamı oluşturmak amacı ile BMGK bildirisi ve çok taraflı bir anlaşma çerçevesinde İran’ın nükleer alanındaki faaliyetleri ile araştırma projeleri devam etti, öyle ki İran halı hazırda bu alanda yeterli bilgi ve bilime sahiptir. Bercam nükleer anlaşması uyarınca İran’da yeni nükleer reaktörler inşa edilerek, Erak ağır su reaktörü tekrar dizayn edildi üstelik santrifüjler çalışmaya devam etti; bu yüzden İran İslam cumhuriyetinin nükleer çalışmaları ileriye doğru devam etmektedir.
Bu bağlamada İran Atom Enerjisi Kurumu başkanı Ali Ekbe Salihi, dün (c.tesi) İRİB muhabirine yaptığı açıklamada Fordu nükleer tesislerde gelecek günlerde yeni projenin ilk etabının hizmete açılacağını belirtti. Salihi , kararlı izotoplarla ve araştırma merkezleriyle ilgili bu projenin ilk aşamasının gelecek iki hafta zarfında hizmete açılacağını, esas açılışın Nisan 2018’de yapılacağını vurguladı.
Salihi, İran ve Rusya’nın katılımıyla kararlı izotoplar projesinde ilerleme olduğunu ve anlaşmaların imzalandığını sözlerine ekledi.
Salihi, Fordu tesisinde yapılan değişikliklere işaretle, bunun önemli kısmının kararlı izotoplarla ilgili olduğunu vurguladı.
İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı, 5+1 grubunun Erak reaktörünün yeniden dizyn ve modernize edilmesiyle ilgili yükümlülüklerine işaretle, nükleer anlaşma çerçevesindeki diğer anlaşmalara göre Erak reaktörünün yeniden dizayn edilmesinin bir istisna olduğunu ifade etti.
İran Atom Enerjisi Kurumu başkanı Ali Ekber Salihi ayrıca 5+1 grubunun Erak nükleer tesislerinin yeniden dizayn ve modernizasyonu ile ilgili taahhütlerinin daimi olduğunu, hatta eğer Bercam bozulur ve yaptırımlar eski haline dönse bile, bu taahhüdün devam edeceğini belirtti.
Geçen günlerde Erak nükleer tesisleri ile ilgili bir açıklamada bulunan İran İslam Cumhuriyeti Atom Enerjisi Kurumu sözcüsü Behruz Kemalvendi, Erak Ağır Su reaktörünün yeniden dizayn edilmesi faaliyetlerinin ikinci aşamaya geldiğini belirtti.
İran hali hazırda nükleer teknoloji ve sanayide tecrübeli olan ülkelerle işbirliğine devam ediyor, fakat doğal olarak Rusya bu süreçte daha iyi bir seviyededir, bu yüzden bu bağlamda bir yol haritası geçen ocak ayında iki taraf arasında imzalandı. Bu işbirliği Amerika’nın tüm sabotajlarına rağmen İran nükleer sanayinin azimle ve kudretle ilerlediğini gösteriyor.
Nitekim Kemalvendi İran ve Rusya’nın yeni nükleer santral yapım faaliyetlerine değinerek, santrallerin yapım aşamasına başlandığını, ilk santralin 8, ikinci santralin de 10 sene sonra kullanıma hazır hale geleceklerini söyledi.
