Ermenistan’ın Azerbaycan Cumhuriyeti’ne tavsiyesi
Bakü ile Erivan arasındaki gerginliğin tırmandığına dair endişelerin her geçen gün arttığı bir ortamda Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’e önemli bir tavsiyede bulundu.
Ermenistan Başbakanı, Azerbaycan Cumhuriyeti ile istikrarlı ve uzun vadeli bir barışın sağlanması için önemli bir fırsat olduğunu vurgulayarak İlham Aliyev hükümetinden bu fırsatı baltalamaya yönelik tedbirler almaktan ve eylemlerde bulunmaktan kaçınmasını istedi. Paşinyan daha önce “Bakü, Karabağ bölgesi hakkında doğrudan müzakerelere girerse, bu yıl sonuna kadar Ermenistan ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasında barış anlaşması imzalanabilir” demişti.
Azerbaycan Cumhuriyeti ile Ermenistan ilişkilerinde son aylarda gündeme gelen önemli konulardan biri de İlham Aliyev hükümetinin emrindeki askeri güçlerin Laçin Koridoru’nu kapatması konusu. Laçin Koridoru’nun devam eden blokajına bölge ve dünya ülkelerinin yanı sıra Birleşmiş Milletler de olumsuz tepki gösterdi. Bu bağlamda, BM Genel Sekreteri sözcüsü “Farhan Hak”, Antonio Guterres’in Laçin Koridoru’ndaki hareket özgürlüğü ile ilgili olarak devam eden zorluklardan duyduğu endişeyi açıklarken bir açıklama yaptı ve şöyle dedi: “BM Genel Sekreteri bir kez daha 22 Şubat tarihli kararname dahil, bu koridordda çift yönlü trafiğin kesintisiz sağlanması için alınan kararlar dahil uluslararası adalet mahkemesince verilen kararlara uyulması talebini tekrarladı “
Farhan Hak ayrıca şunları da söyledi: “Guterres, özellikle Dağlık Karabağ bölgesinde kötüleşen insani durumdan duyduğu endişeyi dile getirdi ve Erivan ve Bakü’den ilişkilerin uzun vadeli normalleşmesi için daha çok çalışmasını istedi. “Laçin Koridoru’nun kapatılmasıyla bağlantılı olarak, yabancı tarafların bu bağlamda İlham Aliyev hükümetini desteklediği görülüyor. Yabancıların amacı Ermeni hükümetine toprak verdirmek veya Bakü ile Erivan arasında toprak takası yapması için baskı yapmaktır. Ermeni yetkililer bu planlara sürekli karşı çıkıyor. Ama görünen o ki ilgili ülkeler de Bakü hükümetine baskı yaparak Ermenistan’dan istedikleri iletişim yolunu İlham Aliyev hükümeti üzerinden almaya çalışıyorlar. Hatta yabancı hükümetler sürekli olarak İlham Aliyev hükümetinden Ermenistan’dan toprak alınması konusunu gündeme getirmesini de istiyor. Bu hükümetlerden biri de Recep Tayyip Erdoğan başkanlığındaki Türkiye hükümetidir.Türkiye hükümeti, gerçekleri ortaya koymadan, İlham Aliyev hükümetini aldatarak, Azerbaycan Cumhuriyeti’ndeki Türkçülük ve uluslararası Siyonizm akımının ve NATO’nun etkisiyle Nahçıvan özerk cumhuriyeti üzerinden hedeflerine ulaşmaya çalışıyor. Yani Ankara hükümetinin yetkilileri sözde Zangezor koridorunun alınması konusunda Bakü hükümetinin yetkililerinden daha fazla bu konuya önem veriyor. Bu, yabancıların İlham Aliyev hükümeti üzerindeki güçlü baskısını gösteriyor. Eğer koridorun Ermenistan’ın güneyinden alınması hedefine ulaşılırsa, şüphesiz Rusya ve İran, NATO gibi Batı ortağı askeri örgütün aktif bir üyesi aracılığıyla Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü’nün (NATO) baskısı altına girecek. Böylece Ermenistan’ın Güney Kafkasya coğrafi haritasından kademeli olarak çıkarılacağı tahmin edilebilir.
Cumhurbaşkanlığı dönemlerinde bölge ülkelerine karşı hep saldırgan bir tavır içerisinde olan Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ikinci cumhurbaşkanlığı döneminin son yılında Suudi Arabistan, BAE, Mısır gibi ülkelerden özür dilemek zorunda kaldı. İsrail’e yanaştı ve hatta Suriye’ye karşı da daha olumlu ve yumuşak tavır sergiledi. Şimdi de Erdoğan Türkiye halkını ve muhalefet partilerini memnun etmeye çalışıyor. Bu hedef Kafkasya’da belirlenmiş ve bu hedefi gerçekleştirmek için en uygun kişi Azerbaycan Cumhuriyeti’nin cumhurbaşkanı İlham Aliyev olarak görülüyor.Bu bağlamda Recep Tayyip Erdoğan, Azerbaycan Cumhuriyeti Dışişleri Bakanı ile son görüşmesinde “Zangzor Koridoru bir an önce açılmalı ve bir an önce kapsamlı bir barış sağlanmalı” dedi. Türkiye Cumhurbaşkanı’nın bu provokatif açıklamaları doğal görünüyor. Bu hedefi gerçekleştirirken bölgede şiddetli çatışmalar yaşanabilir. Hiç şüphesiz Türkiye de bu durumdan ister istemez etkilenecektir, en çok da Kafkasya ulusları arasında en yüksek düzeyde çatışma yaşanırken Kafkasya zarar görecek. Aslında Azerbaycan Cumhuriyeti’nin Müslüman ve Şii halkı bir kez daha çıkarcı bir ülke için kendilerine pek faydası olmayan bir savaşa katılmak zorunda kalacak.Azerbaycan Cumhuriyeti’nin İkinci Karabağ Savaşı’nda amaçlarına ulaştığı durumda, Üçüncü Karabağ Savaşı’nın ortaya çıkarılması gerçek anlamıyla yabancıların çıkarları doğrultusunda ve onların müdahaleleri ile mümkün olacaktır. Bu gerçekler göz önüne alındığında, kanlı çatışmaların ve üçüncü Karabağ savaşının çıkmasının önlenmesi için İlham Aliyev’in hükümet yetkililerinin Ermenistan Başbakanı’nın tavsiyelerine uymasının daha doğru olduğu söylenmelidir.
