İlham Aliyev hükümetinin İran’la ilişkileri genişletme çabaları

Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Huradiz- Cebrail- Zengilan- Ağband otoyolunun İran’a bağlanması ve Aras Nehri üzerinde köprü inşaatına ilişkin inşaat faaliyetlerinin sürdürülmesine ilişkin kararnameyi imzaladı.

İlham Aliyev’in talimatına göre, Azerbaycan cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Rezerv Fonu’ndan 2023 yılı devlet bütçesinde otoyol ve köprü inşaatı için 8 milyon 200 bin ABD dolarına denk gelen 14 milyon manat ayrılmasına karar verildi. Azerbaycan Cumhuriyeti Hazine Bakanlığı da İlham Aliyev’in talimatında öngörülen miktarda sermaye enjekte etmekle yükümlü olurken, Bakanlar Kurulu da uygulama meselelerini ve sorunlarını çözmekle yükümlü kılındı.
Bu proje, Azerbaycan Cumhuriyeti ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında İran topraklarından geçerek bir iletişim yolu oluşturmak amacıyla Bakü ile Tahran arasındaki mutabakat zaptı esas alınarak inşa edilecek. Ağband bölgesinde Aras Nehri üzerindeki 220 metre uzunluğunda ve 25 metre genişliğinde araç sınır köprüsünün 18 ayda Azerbaycan cumhuriyeti- İran- Nahçıvan koridoru olarak inşa edilmesi bekleniyor. Aslında bu iletişim yolu İlham Aliyev hükümetinin Azerbaycan Cumhuriyeti’nden Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne ulaşmak için planladığı güzergahın aynısıdır. Fakat bu yol, Ermenistan yerine İran üzerinden inşa edilecektir. 
İran’ın bu iletişim yolunun inşasını kabul etmesiyle bölge hükümetlerinin ve halklarının birçok sorununa son verilmiş, İran’ın Güney Kafkasya bölgesindeki barışçıl rolü bir kez daha vurgulanmıştır. Daha önce, “Ağband bölgesindeki Aras Nehri üzerinde ortak bir sınır köprüsü inşa etme planının” yürütme operasyonu, İran’ın eski Yol ve Şehircilik Bakanı merhum Rüstem Gasemi, Azerbaycan Cumhuriyeti eski Yollar ve Şehircilik Bakanı ile Azerbaycan Cumhuriyeti Başbakan Yardımcısı Şahin Mustafayev’in katılımıyla yapılan video konferans şeklinde gerçekleştirilmişti. Horadiz- Cebrail- Zangilan- Ağband güzergahında Bakü’nün hedeflerdiği otoyolunun inşasının temeli, İran Karayolları ve Şehircilik Bakanı’nın geçtiğimiz günlerde Azerbaycan Cumhuriyeti’ne yaptığı ziyareti sırasında ve bizzat Azerbaycan Cumhuriyeti cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in katılımı ile atıldı. Hiç şüphesiz bu projenin uygulanması, Azerbaycan Cumhuriyeti ve Türkiye hükümetlerinin taleplerini yerine getirirken, bölge hükümetleri arasındaki birçok anlaşmazlığa da son verirken bölgede barış ve istikrarı garanti altına alabilecektir. 
Bu bağlamda daha önce Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in yardımcısı “Hikmet Haciev” Bakü’de yayınlanan “Politico” dergisine verdiği röportajda şunları söylemişti: Zangzor Koridoru olarak bilinen diğer proje artık Azerbaycan Cumhuriyeti açısından çekiciliğini kaybetmiş ve Bakü alternatif rota için İran’la temasa geçmiştir.
İlham Aliyev hükümetinin arzuladığı koridorun çekiciliğini kaybettiğinin duyurulmasına rağmen, Siyonist akımlarla bağlantılı bazı çevrelerin bu konuda hâlâ şüpheli önerilerde bulunduğu görülüyor. Bu bağlamda, Amerika’nın ve uluslararası Siyonizmin bölgedeki simgesi ve Gürcistan’daki sözde “Amerikan Gül Devrimi”nin lideri olan ve hali hazırda Tiflis’te tutuklu bulunan Gürcistan’ın görevden alınan cumhurbaşkanı Mikhail Saakaşvili, “Azerbaycan Cumhuriyeti Nahçıvan’a giden bağlantı koridorunu Ermenistan’dan kiralasın” önerisinde bulundu. 
Bakü ve bazı bölge ülkelerinin medyasında garip ve gülünç planların sunulmasının tamamen yabancı nüfuz akımları tatmin etme amaçlı olduğu ve bu planların mahiyetinde bölge halklarının konforunu bozmaktan başka bir amacı olmadığı açıktır.
Her ne kadar bazı çevrelerde bu tür konular gündeme gelse de Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti’ne İran üzerinden erişme kararı aldı. Bu yol 30 yıldan fazla süre içinde neredeyse bedava olarak Azerbaycan Cumhuriyetinin Müslüman halkı ve hükümeti tarafından kullanıldı. Bu rota, Bakü’nün merkezi yönetiminden ayrılan bölgeye ulaşmak için Bakü’nün en güvenli iletişim yollarından biri olup bölgesel işbirliği açısından büyük rol oynamaktadır./