İran-Afrika Ekonomik İş Birliği Üçüncü Toplantısı istişare toplantısı, İran Ticaret Kalkınma Örgütü ev sahipliğinde Afrika ülkelerinin büyükelçileri ve uzmanlarının katılımıyla Tahran’da gerçekleştirildi.
İran Ticaret Kalkınma Örgütü Başkanı Muhammed Ali Dehgan Dehnavi, bu toplantıda yaptığı konuşmada, İran-Afrika İş Birliği Üçüncü Toplantısı’nın önümüzdeki iki ay içinde düzenleneceğini belirtti. Dehgan Dehnavi, 14. hükümet döneminde İran ve Afrika arasındaki stratejik ilişkilerin geliştirilmesinin önemine değinerek, İran Ticaret Kalkınma Örgütü’nün Afrika ile ilişkileri geliştirmek için çeşitli araçlara sahip olduğunu söyledi. Bu araçlar arasında çeşitli fuarların düzenlenmesi, ticari heyetlerin gönderilmesi ve kabul edilmesi ile ülke yetkilileriyle resmi diyalog kurulması yer alıyor.
Ticaret Kalkınma Örgütü Başkanı, özel sektörle Afrika kıtasında yapılan çeşitli görüşmelerin, bu sektörün Afrika’ya yatırım yapmaya büyük ilgi duyduğunu gösterdiğini vurguladı. Dehgan Dehnavi, ticari alışverişi artırmak için Batı Afrika’ya düzenli bir denizcilik hattının kurulmasının planlandığını da sözlerine ekledi.
İran İslam Cumhuriyeti, son yıllarda Afrika ülkeleriyle siyasi, ekonomik ve kültürel iş birliğini genişletmek için çeşitli ve kapsamlı programlar uygulamıştır. İranlı yetkililerin Afrika ülkeleriyle ikili ve çok taraflı toplantılar düzenlemesi, İran’ın devlet ve özel sektör şirketlerinin ekonomik kapasitelerini tanıtmak için ortak fuarlar organize etmesi ve birçok Afrika ülkesinde ekonomik ve sağlık altyapısına yatırım yapması, İran’ın bu geniş kıtada izlediği program ve hedefler arasında yer almaktadır.
İran’ın geniş kıyı şeridi ve özellikle güneydeki Çabahar Limanı (İran’ın güneydoğusunda) gibi benzersiz liman imkanları, İran’dan Afrika kıtasına mal göndermek için önemli bir kapasite sunmaktadır. Karşılıklı olarak, Afrika ülkeleri de İran’ın potansiyel ekonomik imkan ve kapasitelerinden yararlanabilir.
Afrika kıtası, zengin doğal kaynaklara sahip olması ve ekonomik açıdan İran için uygun bir ortak olabilmesinin yanı sıra, siyasi açıdan da bölgesel ve uluslararası örgütlerde İran’ın destekçisi olarak önemli bir rol oynayabilir. Bu, iki taraf arasındaki ortak noktalar göz önüne alındığında gerçekleştirilebilir bir hedeftir.
İranlı genç uzmanlar ve bilim insanlarının çabalarıyla, İranlı bilgi temelli şirketler son yıllarda önemli ilerlemeler kaydetmiştir. İran, Afrika ülkelerinin ileri bilimsel ve endüstriyel alanlardaki bilimsel ve teknik ihtiyaçlarını karşılayabilecek bir konumdadır.
Düzenli denizcilik hatlarının kurulması, altyapının geliştirilmesi, takas işlemlerinin artırılması ve ticari tarifelerin azaltılmasına yönelik anlaşmaların imzalanması, İran ile Afrika kıtası arasındaki ticaretin artmasına katkıda bulunabilir.
Ekonomik ve ticari boyutların yanı sıra, İran İslam Cumhuriyeti için Afrika ülkeleriyle siyasi ilişkiler de büyük önem taşımaktadır. Afrika ülkeleri, dünya ülkelerinin üçte birini oluşturmaktadır. Bu nedenle, bu ülkelerle ilişkilerin genişletilmesi, özellikle ABD gibi Batılı ülkelerin hukuk dışı yaptırımları altında olan İran’ın uluslararası destek bulmasına yardımcı olabilir.
Afrika kıtasında 30 İslam ülkesi bulunmaktadır ve nüfusun yaklaşık %50’si Müslümandır. Ayrıca, kıtadaki 54 ülkeden 50’si Bağlantısızlar Hareketi üyesidir.
İran ile Afrika ülkeleri arasında denizcilik hatlarının başlatılması, bu kıtanın Batı Asya bölgesiyle ekonomik ilişkilerinin gelişmesine de katkıda bulunabilir. İran’ın enerji alanındaki kapasitesi, Afrika ülkelerinin bu alandaki artan ihtiyaçlarını karşılayacak ve Cezayir, Libya, Nijerya ve Angola gibi birçok Afrika ülkesinin Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) üyeliği göz önüne alındığında, İran ile bu ülkeler arasında iş birliği için uygun bir zemin bulunmaktadır.
İran ile Afrika ülkeleri arasındaki yeni iş birliği dönemi, özel sektörün katılımına odaklanacak ve bu, İran’ın çeşitli ekonomik ve bilimsel yetenekleriyle birlikte, bu kıtada yatırım yapmak için uygun bir ortam sağlayacaktır.
