İran Dışişleri Bakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Müdürlüğü Genel Müdürü Kazım Garibabadi, Pekin’deki üçlü toplantı sonrası İran, Rusya ve Çin arasında yapılan görüşmelerin sonuçları hakkında şunları söyledi: “Pekin’de İran, Çin ve Rusya arasındaki Bakan Yardımcıları düzeyindeki üçlü toplantı gerçekleştirildi. Ayrıca, Çin ve Rusya Dışişleri Bakan Yardımcıları ile ikili görüşmelerimiz ve Çin Dışişleri Bakanı ile bir toplantımız daha oldu.”
Garibabadi sözlerine şöyle devam etti: “Bu toplantı çok önemliydi, bir ortak bildiri yayınlandı. Bu bildiride önemli noktalar yer aldı, biz de toplantıda birkaç önemli konuya dikkat çektik.”
Bazı önemli konulardan bahseden Garibabadi, şunları da kaydetti: “Birincisi, tek taraflı yasadışı yaptırımların sonlandırılması gerektiği vurgulandık. Diplomatik yollarla ve diyalog yoluyla sorunların çözülmesi gerektiği belirtildi. Baskı, yaptırım ve tehditlerin bir kenara bırakılması gerektiği ifade edildi, bu tehditlerin ne kadar yasadışı olduğu açıkça ortada olduğu da vurgulandı.”
Bakan Yardımcısı, şu şekilde devam etti: “Ayrıca mevcut durumu anlamanın temel nedenlerine bakmamız gerektiği vurgulandı. Bu temel nedenler, Amerika’nın tek taraflı olarak KOEP’ten çıkması ve Avrupalı üç ülkenin anlaşmadaki taahhütlerini yerine getirmemeleridir. Eğer bugün bu sorunlarla karşı karşıyaysak, bunun tek nedeni diğer ülkelerin taahhütlerine sadık kalmamasıdır, buna dikkat edilmesi gerekir.”
Garibabadi, ayrıca 2231 sayılı kararın önemine değinerek, özellikle zaman çizelgelerinin dikkate alınması gerektiğini belirtti. En önemli zaman diliminin, bulunduğumuz yılın Ekim ayında durumun normalleşmesi gerektiği olduğunu belirten Garibabadi, “Avrupalı ülkelerin şu anda snapback’den bahsettiği bir ortamda, bu zaman çizelgelerine saygı gösterilmesi ve uygulanması gerektiği vurgulandı. Ekim ayında snapback olmamalıdır, diğer tarafların durumu kötüleştirecek her türlü adımdan kaçınması gerektiği de belirtildi.”
Ayrıca, Garibabadi, “Diğer tarafların, Uluslararası Atom Enerjsi Ajans’ının profesyonel ve bağımsız çalışmalarını etkileyecek her türlü eylemden kaçınmaları gerektiği vurgulandı. Ajans çok önemli bir rol oynuyor, ancak bizler de gördük ki, diğer ülkeler sürekli olarak siyasi müdahalelerde bulunuyorlar,” dedi.
Bundan sonra, ikili ve çok taraflı meselelerde koordinasyonlarını sürdürmeye karar verdiklerini belirten Garibabadi, “Bu tür toplantıların tekrar yapılacağı ifade edildi,” dedi.
Önemli bir başka konuya değinen Garibabadi, “Eğer gelecekte müzakereler yapılacaksa, bu müzakerelerin sadece nükleer konulara odaklanması gerektiğini de vurguladı. Bizim tutumumuz netti, Çin ile Rusya da nükleer olmayan konuların müzakerelere dahil edilmemesi gerektiğini her zaman desteklediler,” dedi.
Son olarak, bu toplantının çok önemli olduğunu belirten Garibabadi, “Rusya ve Çin çok önemli iki ülke, BM Güvenlik Konseyi’nin daimî üyeleridir. Bugün, üç ülkenin KOEP üyeleri olarak gerçekleştirdiği bu toplantı vardı, Rusya ve Çin’in uluslararası örgütlerdeki yüksek kapasitesini görmemiz de önemli. Çin ve Rusya’nın bu konuda aktif bir şekilde yer almak istediklerini ve İran, Rusya ve Çin’in tutumlarını her zaman koordine ettiğini gördük. Bu çok önemli bir nokta. Şu anda bu koordinasyonlara ihtiyaç duyuyoruz” şeklinde konuştu.
