AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini Washington temasları sırasında uluslararası Bercam nükleer anlaşmasının kesinlikle tekrar müzakere edilemeyeceğinin altını önemle çizdiği bir ortamda, görünüşe göre Amerikalılar nükleer anlaşmada kalmaya devam etmek istiyorlar.
Amerika kongre üyeleri ile Bercam nükleer anlaşmayı ele almak üzere Washington’da bulunan Mogherini, Amerika’nın Bercam anlaşmasında kalmasını sağlamak için duyumlar aldığını belirtti. AB dış siyaset sorumllusu Federica Mogherini ayrıca Bercam nükleer anlaşmasının tekrar müzakere edilmesinin kesinlikle imkansız olduğuna işaretle, “eğer birisi Bercam’ın bir bendini bir telini tekrar müzakere için açmak isterse, hepsinin dağılacağını” söyledi.
Amerika başkanı Donald Trump’ın geçen ay aldığı kararla, İran İslam cumhuriyetinin Bercam nükleer anlaşmasına bağlı kaldığını reddetme kararı ardından, Amerika kongresi, İran’ın barışçıl nükleer çalışmalarına yönelik yaptırımların devam etmesi veya askıya alınması konusunda 60 günlük süresi başladı. Uluslararası Bercam nükleer anlaşmanın metninde, Amerika, Tahran’ın söz konusu anlaşma çerçevesindeki yükümlülüklerine bağlı kaldığı müddetçe İran’a uyguladığı nükleer yaptırımları kaldırması veya askıya alması gerektiği açıkça belirtilmiştir.
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı UAEA da İran’ın nükleer çalışmalarının mahiyeti hakkında karar verecek tek yetkili merci olarak şimdiye kadar yayınladığı 8 raporda Bercam nükleer anlaşmasında İran için belirlenen yükümlülüklere bağlı kaldığını onaylamıştır. Fakat Amerika başkanı Donald Trump İran’a baskıları arttırmak bağlamında hiçbir delil ve gerekçe sunmadan, İran’ın Bercam nükleer anlaşmasına bağlı kalmadığı veya ruhunu zedelediğini iler sürdü. İşte bu yüzden Bercam’ın geleceği hakkındaki karar topu, Beyaz Saray’dan kongre sahasına atıldı.
Tabi ki Bercam nükleer anlaşması güvenlik konseyi üyesi 2 Avrupa ülkesi olan Fransa ve İngiltere ile Almanya’nın yanısıra BMGK diğer iki üyesi yani Çin ve Rusya’nın yardımları ve destekleri ile sonuca ulaştı. Tabi AB eski ve şimdiki dış siyaset sorumlularının çabaları da takdir şayandır. Bu yüzden Amerika’nın Bercam’ın devam etmemesi için yaptığı sabotajlar ve bahaneler, dünyanın büyük bir çoğunluğunu oluşturan müzakerelerin diğer tarafların öfke ve hoşnutsuzluğuna sebep oldu. Şimdi de Federica Mogherini AB’nin dış siyaset ve güvenlik işlerinin en yüksek yetkilisi olarak, Washington’da kongre üyeleri ile direkt ve yüzyüze görüşmelere başlayarak, 12 yıl süren müzakerelerin ardından imzalanan ve BMGK tarafından onaylanan uluslararası Bercam nükleer anlaşmasının Amerikalılar tarafından çiğnenmesi ve ihlal edilmesini engellemeye çalışıyor.
Bu arada yaşanan gelişmeler ve mevcut durum, Trump’ın Bercam nükleer anlaşması ile ilgili sorumsuzca yapılan konuşması ardından koparılan yaygaraların susması ile Beyaz Saray ve kongre giderek dünya toplumun isteklerini kabul etmeye yanaştıkları gözlemlenmekte. Avrupa ülkeleri Bercam nükleer anlaşmasına bağlı kalacaklarını güçlü siyasetler ve açıklamalarla beyan ederek, Bercam’ın değişmesi veya ıslah edilmesi için de hiçbir müzakere masasına oturmayacaklarını belirttiler.
AB dış siyaset sorumlusu Federica Mogherini de daha önce yaptığı açıklamada, İran ile varılan nükleer anlaşmanın BMGK 2231 sayılı kararının bir bölümü olduğunu, özellikle güvenlik konseyinin daimi bir üyesi olan Amerika’nın başta olmak üzere tüm dünya ülkelerinin bu anlaşmaya bağlı kalmaları gerektiğini ilan etmişti. Tabi ki Avrupa tarafından bu tutumun izlenmesi, kongre üyelerinin elini kolunu adeta bağlıyor; gerçi Washington’da hala bazı gruplar Bercam dışı bazı yollardan bu uluslararası anlaşmayı zayıflatmak veya feshetmeye çalışıyorlar. Görünüşe göre bu çalışmaları engellemek, Mogherini’nin Washington faaliyetlerinin bir bölümünü oluşturacaktır.
