Suudi Arabistan dışişleri bakanının Irak ziyareti yerel ve bölgesel olmak üzere iki düzeyde incelenebilir.
Ülke içi düzeyinde, Irak ve Suudi Arabistan ikili ilişkilerin geliştirilmesini sürdürmektedir. Ekonomik sorunları zayıf noktası olarak gören Irak, Suudi Arabistan’ın bu ülkeye yatırım yapmasını istiyor ve Suudi Arabistan da Irak ile ekonomik ilişkilerini geliştirerek bu ülkedeki nüfuzunu artırmayı amaçlıyor.
Suudi Dışişleri Bakanı ile Irak Meclis Başkanı arasında yapılan görüşmede bu konu vurgulanmıştır ve bu yöndeki saikler ortadadır. Irak Meclis Başkanı “Muhammed ell-Halbusi”, 2 Şubat Perşembe günü Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı “Faysal bin Farhan” ile Bağdat’taki ofisinde bir araya geldi. Bu görüşmede, ikili ilişkiler ve ekonomik ve yatırım sektörlerinde işbirliğini genişletmenin yolları ile bölgesel ve bölge dışı konularda ortak koordinasyon ele alındı.
El-Halbusi, Irak-Suudi Koordinasyon Konseyi ve iki ülkenin diğer ortak komitelerinin yeniden faaliyete geçirilmesinin önemine vurgu yaparak, Irak Parlamentosu’nun hükümetin ikili ilişkileri güçlendirmeye yönelik eylemlerini desteklediğini ve genişlemesine ilişkin yasal engelleri kaldırmaya hazır olduğunu söyledi. Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı ayrıca, bu ülkenin liderlerinin, Irak’ın istikrarlı bir ekonomiye kavuşması için yatırım alanı da dahil olmak üzere her alanda Irak ile ilişkilerin güçlendirilmesini memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.
Suudi Arabistan’ın dış politikada tansiyonu düşürme vurgusu ise bu alanda dikkat çekti. Bölgesel düzeyde, Suudi Arabistan son yıllarda bölgedeki diğer ülkelerle dış ilişkilerini geliştirmeye ve dış politikadaki gerilimleri azaltmaya ağırlık vermiştir. Bu bağlamda Katar ile 3 buçuk yıldır devam eden gerginlik Ocak 2021’de sona erdi ve iki ülke arasındaki ilişkiler eski haline döndü.
Ayrıca Riyad, Yemen’de ateşkes müzakerelerini memnuniyetle karşıladı ve bu müzakereler henüz sonuç vermese de Suudi Arabistan’ın Yemen’e yönelik saldırılarının yoğunluğu azaldı.Suudi Arabistan’ın dış politikasındaki en önemli olaylardan biri, İran İslam Cumhuriyeti ile ilişkilerin yeniden tesis edilmesi için yapılan görüşmelerdir.
Tahran ile Riyad arasındaki ilişkiler 2016’dan beri kopmuş durumda. Son iki yılda Irak’ın arabuluculuğuyla iki ülke yetkilileri arasında Bağdat’ta 5 tur müzakere gerçekleştirildi ve Suudi Arabistan ile İran İslam Cumhuriyeti yetkilileri müzakerelere devam etmeye hazır olduklarını defalarca açıkladılar ve son aylarda ilişkileri geliştirmeye bile hazır olduklarını vurguladılar. Faysal bin Farhan’ın Bağdat gezisi, İran ile müzakerelerin devamına da odaklandı denilebilir. Görünüşe göre Faysal bin Farhan’ın Bağdat gezisinin ana hedeflerinden biri İran İslam Cumhuriyeti ile müzakerelerin devamını görüşmekti.
Daha önce Irak Dışişleri Bakanı Fuat Hüseyin, Suudi Dışişleri Bakanı’nın Tahran ile Riyad arasındaki müzakereleri yeniden başlatmak için yakında Bağdat’a gideceğini duyurmuştu. Bu konu Irak hükümeti için de çok önemli. Bir yandan Irak’ın bölgesel gelişmelerde rol oynamak istemesi ve İran ile Suudi Arabistan arasındaki görüşmelere ev sahipliği yapması, Irak’ın bu hedefine ulaşabilecek önemli konulardan biridir.
Öte yandan Irak, bölgedeki diğer ülkeler gibi, Tahran ile Riyad arasındaki ilişkilerin iyileşmesinin sadece bu ülkeler için değil, diğer ülkeler ve Batı Asya bölgesi için de önemli sonuçları olduğunun gayet iyi farkındadır ve çatışmaların yoğunluğunu azaltmak istiyor. Bölgede gerginlik ve kaos ne denli azalırsa tabii ki bütün bölge ülkeleri de istikrara doğru adım atabilecek zemini elde edebilecektir. Irak hükümeti ise bu durumun farkında olarak ve akıllıca arabuluculuk siyaseti güderek bölgedeki barışı ve normal ilişkileri sağlamak ve sonuçta istikrarın sağlanması için zemin hazırlamak istiyor.
