Trump’ın tek yanlılığı dünya toplumu için tehlikeli
İran İslam cumhuriyetinin BM temsilcisi, “dünya toplumunun en azından kendi haysiyetini savunmak için Amerika’nın kanunları çiğnemesi karşısında durması gerektiğini” söyledi.
Golamali Hoşru Çarşamba günü BM insan hakları konseyi tek taraflı önlemleri özel raportörü Idriss Jazairy ile görüşmesinde “Amerika’nın bizzat BMGK üyesi olduğunu, fakat diğer üyelerden güvenlik konseyi kararlarına uymamalarını istediğini” söyledi.
Trump’ın Amerika’nın siyaset arenasına girmesi ile birlikte, tek yanlı zorbaca tutumlar, bu ülkenin çalışma programında yer alarak genelde bağımsız ülkeleri hedef aldı. Bu siyaset Amerika’nın bağımsız ülkelere karşı husumetini gösterirken ayrıca uluslararası düzende çok taraflılığa yönelik bir tehlike sayılıyor.
Trump’ın yasalardan kaçışı ve ihlal girişimleri, uluslararası hukuk mahiyetini etkilerken, aynı zamanda Amerika siyasetlerinin ilerlemesi için bir tehdit aracına dönüşmüştür. Örneğin Amerika mayıs 2018’de Bercam’dan çekilmesi ardından, diğer ülkeleri, İran ile ticaret ve işbirliği yapmama konusunda tehdit etti. Trump’ın bu saldırgan politikası, Bercam nükleer anlaşmanın BMGK 2231 sayılı kararnamesi ile onaylandığı halde devam ediyor; bu yüzden Trump hükümetinin bu tutumu uluslararası bildirinin açıkça ihlali sayılıyor.
Gerçi Trump’ın siyasetleri ülke içinde ve dışında dünya çapında tepki ve muhalefet ile karşılaştı fakat BM’ye bağlı uluslararası kurum ve teşkilatların bu cümleden insan hakları konseyinin, Amerika’nın yasaları ihlal girişimlerine karşı kendi haysiyet ve misyonlarını korumaları bekleniyor.
Uluslararası hukuk ve hukuk egemenliği, dünya çapındaki siyasetin temelidir ve bu iki ilkenin umursanmaması ise mevcut düzenin tehlikeye girmesi ve karışıklığa doğru hareketin belirtisidir. Bu bağlamda Amerikalı siyasi aktivist Miles Hanig şöyle diyor: Amerika başkanı Donald Trump’ın tek yanlılığı BM ve diğer uluslararası kurumlar için bir tehdittir ve bu girişimler daha fazla savaş yanlılığı ve insan haklarının ihlali için ortam hazırlıyor.
Trump yönetiminin tek yanlı siyasetlere devamı için ısrarları, tabi ki tepkisiz değildir. Fakat yine de ülkeler ve hukuki kurumların daha ciddi ve pratik eylemlerini gerektiriyor. Tabi ki Trump yönetiminin bu siyasetleri bir miktar da Amerika’nın siyasi açıdan inzivaya sürüklenmesine sebep olmuştur. Trump’ın BM genel kurul toplantıda yaptığı konuşma sırasında dinleyicilerin alay ederek gülmesi ardından bizzat başkanı olduğu BMGK’nin Bercam konulu oturumunda diğer 14 üyenin Trump’a eşlik etmemesi, Amerika’nın tek yanlılığının kabul edilmemesinin en iyi göstergesidir. Trump yönetimi siyasetlerinin kabul edilmemesine dair tutum, Amerika’yı inzivaye sürüklemenin yanısıra, bu ülkenin içinde de siyasetin geleceğini belirsiz hale getirmiştir.
Bu bağlamda Huffington Post dergisi yazarı Petrik Deller şöyle yazdı: hiç şüphesiz günümüzde Amerika hayal kırıklığına uğramıştır ve her taraftan baskı altındadır. Bu şartlarda eğer ülkenin siyaset yapısı onarılmazsa, her şeyin yaşanma ihtimali vardır.
Uluslararası çapta da dünya toplumu Amerika’nın işbaşında olan hükümeti ile birlikte olmak istemiyor ve kendi çıkarlarını çok yönlülükte arıyor. AB’nin Bercam nükleer anlaşmasını savunması ve Bercam’ın devam etmesi için özel mali sistem kurma çalışması ise Avrupalıların Amerika’dan gerçek bağımsızlığının sınavıdır.
Tabi ki bu önemli konunun gerçekleşmesi ise Amerika’nın yasaları çiğnemesi karşısında direniş sınavı ve Amerika’nın tek yanlı tahrip edici girişimlerine karşı dünya toplumunun kendi misyonunu savunmasının en iyi belirtisidir.
